Mitoz
7. Sınıf Fen Bilimleri · Hücre ve Üreme
Mitoz, bir hücrenin kendisiyle aynı genetik yapıda iki yeni hücre oluşturmak üzere bölünmesi sürecidir. Bu bölünme türü vücudumuzdaki somatik (vücut) hücrelerde gerçekleşir. Mitoz sayesinde yaralanan dokular onarılır, eski hücreler yenileriyle değiştirilir. Bir hücrenin mitozla bölünebilmesi için önce interfaz denilen bir hazırlık evresi geçirmesi gerekir. Bu evrede DNA kendini eşler.
Mitoz dört aşamada gerçekleşir: profaz, metafaz, anafaz ve telofaz. Profazda kromatin iplikleri kısalıp kalınlaşarak kromozomları oluşturur ve çekirdek zarı erir. Metafazda kromozomlar hücrenin ortasında dizilir. Anafazda kardeş kromatitler birbirinden ayrılarak zıt kutuplara çekilir. Telofazda çekirdek yeniden oluşur ve sitoplazma bölünür. Sitoplazma bölünmesiyle iki yeni hücre oluşur.
Mitozda oluşan yavru hücreler birbirinin ve ana hücrenin genetik olarak aynısıdır. Kromozom sayısı korunur; yani ana hücredeki kromozom sayısı, yavru hücrelerde de aynı kalır. İnsan vücudunda 46 kromozom bulunur.
Dersin Önemli Noktaları
- Mitoz, bir hücrenin aynı genetik yapıda iki hücre oluşturmak üzere bölünmesidir.
- Mitoz vücut hücrelerinde (somatik hücrelerde) gerçekleşir.
- Mitoz interfaz, profaz, metafaz, anafaz ve telofaz aşamalarından oluşur.
- Profazda çekirdek zarı erir ve kromozomlar oluşur.
- Anafazda kardeş kromatitler zıt kutuplara ayrılır.
- Mitozda oluşan hücreler genetik olarak birbirinin ve ana hücrenin aynısıdır.
- Kromozom sayısı mitozda korunur.
- Mitoz yaralanan dokuların onarılmasında ve büyümede rol oynar.
Açıklamalı Soru Bankası
1. Mitoz bölünme sonucunda oluşan yavru hücreler için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
2. Mitoz bölünmenin profaz evresinde aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?
3. Mitoz bölünme hangi durumlarda gerçekleşir?
4. Anafaz evresinde kromozomların kardeş kromatitleri nereye ayrılır?
5. İnsan vücudundaki somatik hücrelerde kaç kromozom bulunur?