Dünya ve Ay

6. Sınıf Fen Bilimleri · Güneş Sistemi

Dünya, Güneş çevresindeki dolanmasını 365 gün 6 saatte tamamlar; bu süreye bir yıl denir. Dört yılda bir ortaya çıkan fazladan 6 saatler toplanır ve bu yıla artık yıl denir. Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüşü ise 24 saat sürer ve gece ile gündüzün birbirini izlemesini sağlar.

Mevsimler, Dünya'nın dönme ekseni eğik olduğu için oluşur. Eksenin eğikliği sayesinde Güneş ışınları yıl boyunca Dünya'nın farklı bölgelerine farklı açılarla düşer. Işınların dik düştüğü yerler yaz, eğik düştüğü yerler kış yaşar.

Ay, Dünya'nın uydusudur ve kendi ekseni etrafındaki dönüş süresi ile Dünya çevresindeki dolanma süresi yaklaşık eşittir; bu yüzden bize hep aynı yüzünü gösterir. Ay, Güneş'ten aldığı ışığı Dünya'ya yansıtır. Ay'ın konumuna göre görünümüne Ay'ın evreleri denir; yeni ay, ilk dördün, dolunay ve son dördün bunlara örnektir.

Dersin Önemli Noktaları

  • Dünya'nın kendi etrafındaki dönüşü 24 saat sürer ve gece-gündüz oluşur.
  • Dünya'nın Güneş çevresindeki dolanması 365 gün 6 saat sürer ve yıl oluşur.
  • Her dört yılda bir Şubat ayı 29 gün olur; bu yıla artık yıl denir.
  • Mevsimler, Dünya'nın ekseninin eğik olmasından kaynaklanır.
  • Güneş ışınları dik düşen yerlerde yaz, eğik düşen yerlerde kış yaşanır.
  • Ay ışık yaymaz; Güneş'ten aldığı ışığı yansıtır.
  • Ay bize hep aynı yüzünü gösterir çünkü dönüş ve dolanma süreleri eşittir.
  • Ay'ın evreleri: yeni ay, ilk dördün, dolunay, son dördün.

Açıklamalı Soru Bankası

1. Gündüz ve gecenin birbirini izlemesi hangi hareketten kaynaklanır?

  • AAy'ın Dünya çevresinde dolanması
  • BDünya'nın Güneş çevresinde dolanması
  • CGüneş'in kendi ekseni etrafında dönmesi
  • DDünya'nın kendi ekseni etrafında dönmesi

2. Mevsimlerin oluşumunun temel nedeni nedir?

  • ADünya'nın kendi etrafında dönmesi
  • BDünya'nın dönme ekseninin eğik olması
  • CUzak gezegenlerin çekim kuvveti
  • DAy'ın evreleri

3. Ay geceleyin ışığını nereden alır?

  • AGüneş'ten alıp yansıttığı ışıktan
  • BDünya'dan yansıyan ışıktan
  • CGöktaşlarından çıkan ışıktan
  • DKendi içindeki ısıdan

4. Dünya, Güneş çevresindeki dolanmasını yaklaşık kaç günde tamamlar?

  • A30 günde
  • B365 günde
  • C24 günde
  • D30 saatte

5. Ay'ın bize hep aynı yüzünü göstermesinin nedeni nedir?

  • AAy hiç dönmez ve hiç dolanmaz
  • BAy'ın iki yüzü de aynı görünümdedir
  • CAy'ın dönüş ve dolanma süreleri birbirine eşittir
  • DAy Dünya'nın gölgesinde kalır