Dolaşım sistemi
6. Sınıf Fen Bilimleri · Canlılarda Sistemler
Vücudumuzdaki her hücrenin oksijen ve besine ihtiyacı vardır; kan bu maddeleri hücrelere taşır. Dolaşım sistemi, kanı vücutta dolaştıran kalp, kan damarları ve kandan oluşur. Kalp, omuzun biraz altında göğüs kafesinin sol tarafında yer alır ve yumruk büyüklüğündedir.
Kalp, dört boşluklu bir pompa gibidir: İki kulakçık ve iki karıncık bulunur. Kalp kasıldığında kanı damarlara pompalar. Damarlardan atardamarlar kanı kalpten uzaklaştırır, toplardamarlar kanı kalbe geri getirir, kılcal damarlar ise hücrelere en yakın damarlardır.
Kan, kan hücreleri ve plazmadan oluşur. Akyuvarlar vücudu mikroplara karşı korur, alyuvarlar oksijeni taşır, kan pulcukları ise yaralanın iyileşmesinde kanın pıhtılaşmasını sağlar. Kan plazması besin, atık madde ve gazları taşır. Böylece dolaşım sistemi besin ve oksijeni hücrelere ulaştırır, atık maddeleri de dışarı taşır.
Dersin Önemli Noktaları
- Dolaşım sistemi kalp, kan damarları ve kandan oluşur.
- Kalp dört boşluktan oluşur: iki kulakçık ve iki karıncık.
- Atardamarlar kanı kalpten uzaklaştırır; toplardamarlar kanı kalbe getirir.
- Kılcal damarlar vücudun en ince damarlarıdır ve hücrelere en yakın damarlardır.
- Alyuvarlar oksijen taşır, akyuvarlar vücudu mikroplardan korur.
- Kan pulcukları yaralanmalarda kanamayı durdurur.
- Kan plazması, kan hücrelerini içinde taşıyan sıvıdır.
- Kalp düzenli kasılıp gevşeyerek kanı vücuda pompalar.
Açıklamalı Soru Bankası
1. Kalbin boşluk sayısı kaçtır?
2. Atardamarların görevi nedir?
3. Aşağıdakilerden hangisi kanın görevlerinden biri değildir?
4. Mikroplara karşı vücudumuzu koruyan kan hücreleri hangisidir?
5. Kanamayı durduran kan parçası hangisidir?