Devre şemaları
5. Sınıf Fen Bilimleri · Elektrik
Elektrik devresini her seferinde gerçek malzemelerle kurmak zor olabilir. Bu yüzden devre elemanları çizim ile gösterilir ve buna devre şeması denir. Devre şemalarında her elemanın kabul edilmiş bir simgesi vardır; pil, ampul, anahtar ve kablo belirli sembollerle çizilir.
Basit bir devrede pil, ampul, anahtar ve bağlantı kabloları sırayla bağlanır. Anahtar kapalı olduğunda devre tamamlanır ve ampul yanar. Anahtar açıldığında devre kesilir ve ampul söner. Devredeki bir eleman değiştiğinde ampulün parlaklığı etkilenebilir.
Ampuller devrede iki farklı şekilde bağlanabilir. Ampuller tek yol üzerinde art arda bağlanırsa seri bağlama, birden fazla yoldan bağlanırsa paralel bağlama denir. Seri bağlamada bir ampul yanarsa devre bozulur ve diğerleri de söner. Paralel bağlamada her ampul bağımsız çalışır; bir ampul yanmasa bile diğerleri yanmaya devam eder.
Dersin Önemli Noktaları
- Devre şemalarında elektrikli araçlar simgeler ile gösterilir.
- Devre şemaları devredeki elemanların yerleşimini kolayca gösterir.
- Ampuller seri ya da paralel bağlanabilir.
- Ampuller art arda tek yol üzerine bağlanırsa seri bağlama olur.
- Seri bağlamada bir ampul sönerse diğer ampuller de söner.
- Paralel bağlamada bir ampul söndüğünde diğer ampuller yanmaya devam eder.
- Paralel bağlamada ampuller birbirinden bağımsız çalışır.
Açıklamalı Soru Bankası
1. Devre şemalarında elektrikli araçlar nasıl gösterilir?
2. Aşağıdakilerden hangisi seri bağlanmış ampullerin özelliğidir?
3. Evdeki ampuller hangi bağlama şekli ile bağlıdır?
4. Bir devrede ampullerden biri söndüğünde diğerleri yanmaya devam ediyor. Bu bağlama türü hangisidir?
5. Devre şemalarının kullanılma amacı nedir?