Basit elektrik devreleri

4. Sınıf Fen Bilimleri · Elektrik

Amperin yandığı, anahtarın ve tellerin bulunduğu düzeneğe basit elektrik devresi denir. Devrenin çalışması için pil, ampul ve iletken tel gerekir. Pil, devreye enerji sağlar; iletken teller elektriği ampule taşır. Ampul, elektrik enerjisini ışığa dönüştürür.

Ampulun yanması için devrenin baştan sona tam olması gerekir. Teller pilin ve ampulun uçlarına doğru bağlanmalı, anahtar kapalı konumda olmalıdır. Anahtar devreyi açıp kapatır: anahtar kapalıyken devre tamamlanır ve ampul yanar; anahtar açıldığında devre kesilir ve ampul söner. Devreye birden fazla ampul eklendiğinde ampuller birbirine bağlıysa, bir ampul söküldüğünde diğerleri de söner.

Elektriği ileten maddelere iletken, iletmeyen maddelere yalıtkan denir. Metaller elektriği iyi iletir; tahta, plastik ve lastik ise yalıtkandır. Elektrik tehlikelidir; ıslak elle priz ve elektrikli aletlere kesinlikle dokunulmamalıdır.

Dersin Önemli Noktaları

  • Basit elektrik devresi pil, ampul, iletken tel ve anahtardan oluşur.
  • Pil, devredeki ampulün yanması için gereken enerjiyi sağlar.
  • Ampulun yanması için devrenin tam ve anahtarın kapalı olması gerekir.
  • Anahtar açıldığında devre kesilir ve ampul söner.
  • Metaller elektriği iyi iletir; tahta, plastik ve lastik iletmez.
  • Elektriği ileten maddelere iletken, iletmeyenlere yalıtkan denir.
  • Islak elle elektrikli aletlere dokunmak tehlikelidir.

Açıklamalı Soru Bankası

1. Bir ampulün yanması için devrede hangi koşul sağlanmalıdır?

  • ADevrenin tam olması ve anahtarın kapalı olması
  • BAnahtarın açık olması
  • CTellerden birinin sökülmesi

2. Aşağıdakilerden hangisi elektriği iletir?

  • APlastik cetvel
  • BBakır tel
  • CTahta kaşık

3. Birbirine seri bağlı iki ampulden biri devreden sökülürse diğer ampul ne olur?

  • ADaha parlak yanar
  • BYanmaya devam eder
  • CSöner

4. Islak ellerimizle elektrikli aletlere neden dokunmamalıyız?

  • ASu elektriği iletir ve bize akım geçebilir
  • BElektrikli aletler ıslakken çalışmaz
  • CIslak eller aletleri bozar

5. Devredeki ampul yandıktan sonra anahtar açılırsa ne olur?

  • AAmpul daha parlak yanar
  • BAmpul söner
  • CAmpul değişir