Maddeyi tanıyalım
1. Sınıf — Bilim ve Keşif · Bilim ve Keşif
Etrafımızdaki her şey maddelerden yapılmıştır. Masamız ahşaptan, bardağımız camdan, kalemlerimiz plâstikten yapılmıştır. Madde, bir yer kaplayan ve bir ağırlığı olan her şeydir. Taş, su, hava ve demir birer maddedir.
Maddeleri bazı özelliklerine göre ayırt ederiz. Kimi maddeler serttir; taş ve demir serttir. Kimi maddeler yumuşaktır; pamuk ve sünger yumuşaktır. Kimi maddeler cam gibi şeffaftır; içinden görürüz. Kâğıt ve tahta ise opak, yani ışığı geçirmeyen maddelerdir. Koku, tat ve renk de maddeleri ayırt etmemize yardım eder. Limon ekşi, şeker tatlıdır.
Maddeler doğada katı, sıvı ve gaz hâlde bulunur. Taş ve kalem katıdır; şeklini korur. Su ve süt sıvıdır; akar ve kabın şeklini alır. Hava ise gaz hâlindedir ve gözle görülmez. Maddeleri doğru kullanmak ve korumak gerekir; boşa harcanan madde hem para hem de doğa için kayıptır.
Dersin Önemli Noktaları
- Yer kaplayan her şeye madde denir.
- Maddeler katı, sıvı ve gaz hâlde bulunur.
- Taş ve demir sert maddelere örnektir.
- Su ve süt sıvı hâldeki maddelerdir.
- Hava, gözle görülmeyen gaz hâlindeki maddedir.
- Renk, koku ve sertlik maddeleri ayırt etmemize yardım eder.
- Cam şeffaf, tahta opak maddedir.
Açıklamalı Soru Bankası
1. Hangisi katı hâlde bir maddedir?
2. Suyun hangi özelliği vardır?
3. Maddeyi ayırt etmemize yarayan özelliklerden biri hangisidir?
4. Hangi maddenin tadı ekşidir?
5. Hava hangi hâlde bulunur?